Πληροφορίες Φαρμάκου: Monoket (Ισοσορβίδη Μονονιτρική)
Βασικές Πληροφορίες Προϊόντος
| Δραστική ουσία (INN) | Ισοσορβίδη Μονονιτρική (Isosorbide Mononitrate) |
|---|---|
| Εμπορικές ονομασίες στην Ελλάδα | Monoket®, Mononet®, Isomonit®, Imdur® |
| ATC κωδικός | C01DA14 |
| Μορφές & Δυναμικότητες | Δισκία 20mg, Δισκία Παρατεταμένης Αποδέσμευσης 40mg/60mg |
| Κατασκευαστές | Bayer Hellas, Sanofi Aventis, GEDEON RICHTER, Lavipharm |
| Κατάσταση συνταγογράφησης | Διατίθεται μόνο με ιατρική συνταγή (Rx), Σκεύασμα συνταγογραφούμενο μέσω ΕΟΠΥΥ |
Μηχανισμός Δράσης
Η ισοσορβίδη μονονιτρική ανήκει στα οργανικά νιτρώδη αγγειοδιασταλτικά. Δρα στο σώμα χαλαρώνοντας τα τοιχώματα των αιμοφόρων αγγείων, ιδίως των φλεβών και, σε μικρότερο βαθμό, των αρτηριών. Αυτό ελαττώνει το έργο της καρδιάς και βελτιώνει τη ροή οξυγόνου προς τον καρδιακό μυ.
Για τους επαγγελματίες υγείας: Η δράση της επιτυγχάνεται μέσω απελευθέρωσης νιτρικού οξειδίου (NO) που ενεργοποιεί την γουανυλική κυκλάση, αυξάνει ενδοκυττάρια cGMP, ενεργοποιεί την πρωτεϊνική κινάση G, οδηγώντας σε αποπόλωση της μυοσίνης λείων μυών και αγγειοδιαστολή.
Φαρμακοκινητική
- Απορρόφηση: Γρήγορη και πλήρης από το γαστρεντερικό, βιοδιαθεσιμότητα ~95%.
- Μεταβολισμός: Στο ήπαρ με σύνθεση ανενεργών μεταβολιτών μέσω γλυκουρονιδίωσης.
- Απέκκριση: Κυρίως δια μέσου των νεφρών (ούρα), μικρό ποσοστό αμετάβλητο.
- Χρόνος ημιζωής: Περίπου 4–5 ώρες (εξαρτάται από τη μορφή).
- Έναρξη δράσης: 30–60 λεπτά για τα δισκία άμεσης αποδέσμευσης.
- Διάρκεια δράσης: 6–12 ώρες (ανάλογα τη μορφή/δοσιλόγηση).
Χρήση στην Καθημερινή Ζωή – Καλές Πρακτικές
Η ισοσορβίδη μονονιτρική χρησιμοποιείται κυρίως για την πρόληψη στηθαγχικών κρίσεων απώτερης εμφάνισης (χρόνια σταθερή στηθάγχη).
Τυπικές Δόσεις:
- Ενήλικες: 20–40 mg ημερησίως, συνήθως σε 1–2 δόσεις, αναλόγως σκευάσματος.
- Για τη μορφή παρατεταμένης αποδέσμευσης: μία φορά την ημέρα το πρωί.
Πρωινή ή Βραδινή Λήψη – Πλεονεκτήματα/Μειονεκτήματα
- Πρωινή Λήψη: Προτιμάται ώστε να αποφεύγεται η νυχτερινή ανάπτυξη ανθεκτικότητας (tolerance).
- Βραδινή Λήψη: Μπορεί να ενδείκνυται σε ασθενείς με νυκτερινά συμπτώματα, αλλά υπό προσεκτική επίβλεψη.
- Συμβουλή: Λαμβάνετε τη δόση την ίδια χρονική στιγμή κάθε μέρα. Η παράλειψη δόσης μειώνει τη δράση του.
Λήψη με ή χωρίς Τροφή – Επίδραση Διατροφής
Η απορρόφηση της ισοσορβίδης μονονιτρικής δεν επηρεάζεται σημαντικά από την παρουσία φαγητού.
Στην ελληνική διατροφή: Δεν υπάρχουν ειδικοί περιορισμοί. Μπορεί να ληφθεί μετά από ελαφρύ γεύμα, ωστόσο αποφεύγετε τη λήψη αμέσως μετά από βαρύ ή πλούσιο σε λιπαρά γεύμα για μεγαλύτερη άνεση στο στομάχι.
Προειδοποιήσεις Αλληλεπιδράσεων
| Παράγοντας ή Τρόφιμο/Ποτό | Επίπτωση/Συμβουλή |
|---|---|
| Αλκοόλ | Αυξάνει τον κίνδυνο υπότασης — αποφύγετε ταυτόχρονη χρήση |
| Φαρμακευτικά νιτρικά (π.χ. νιτρογλυκερίνη) | Κίνδυνος σοβαρής υπότασης — αντενδείκνυται η συγχορήγηση |
| Φάρμακα για στυτική δυσλειτουργία (σιλδεναφίλη, ταδαλαφίλη, βαρδεναφίλη) | Απόλυτη αντένδειξη λόγω σοβαρού κινδύνου κατάρρευσης αρτηριακής πίεσης |
| Διουρητικά, αντιυπερτασικά | Επιτήρηση λόγω πιθανού κινδύνου έντονης υπότασης |
| Γκρέιπφρουτ/Χυμός γκρέιπφρουτ | Δεν έχουν υπάρξει σχετικές αλληλεπιδράσεις με το συγκεκριμένο φάρμακο |
Ενδείξεις
| Επίσημες Ενδείξεις (ΕΟΦ) | Off-label ενδείξεις |
|---|---|
| Πρόληψη & θεραπεία χρόνιας σταθερής στηθάγχης | Συμπληρωματική χορήγηση σε καρδιακή ανεπάρκεια |
| Συμπληρωματικά στη σταθεροποίηση συμπτωμάτων σε ισχαιμική καρδιοπάθεια | Ανθεκτική υπέρταση (υπό επίβλεψη ειδικού) |
Δοσολογία ανά Κλινική Ένδειξη
| Ένδειξη | Ενήλικες | Ηλικιωμένοι | Παιδιά |
|---|---|---|---|
| Σταθερή στηθάγχη (δισκία 20mg) | 20mg x2/ημέρα | Ξεκινήστε με χαμηλότερη δόση υπό επιτήρηση | Δεν συνιστάται ρουτίνας |
| Σταθερή στηθάγχη (παρατεταμένης αποδέσμευσης) | 40–60mg x1/ημέρα | 40mg x1/ημέρα, τροποποίηση ανάλογα αντοχής | Όχι ενδείξεις/Δεν εφαρμόζεται |
Προφίλ Ασφαλείας/Παρενέργειες
- Συχνές: Πονοκέφαλος (>30%), ζάλη, υπόταση, αίσθημα παλμών.
- Λιγότερο συχνές: Ναυτία, τάση για εμετό, ερυθρότητα προσώπου, αδυναμία.
- Σπάνιες/Σοβαρές: Αλλεργικά εξανθήματα, ορθοστατική κατάρρευση, ταχυκαρδία, συγκοπή.
- Προειδοποιήσεις: Αυξημένος κίνδυνος υπότασης αν συνδυαστεί με άλλα αγγειοδιασταλτικά ή στυτικής δυσλειτουργίας.
Οδηγίες Ορθής Χρήσης
- Να λαμβάνεται με ένα ποτήρι νερό, κατά προτίμηση σε όρθια θέση.
- Αποφύγετε την ταυτόχρονη κατανάλωση αλκοόλ ή άμεση οδήγηση, λόγω πιθανού αισθήματος ζάλης.
- Εάν ξεχάσετε μία δόση, πάρτε τη το συντομότερο δυνατό, αλλά μην πάρετε διπλή δόση στο ίδιο 24ωρο.
- Τα σκευάσματα παρατεταμένης αποδέσμευσης δεν πρέπει να θρυμματίζονται ή να μασιούνται.
Εναλλακτικές Θεραπείες (Αποζημιούμενες φαρμακευτικές επιλογές ΕΟΠΥΥ)
- Νιτρογλυκερίνη (δισκία, υπογλώσσια): Ταχεία δράση, για οξεία συμπτώματα – δεν ενδείκνυται για μακροχρόνια χρήση.
- Ισορβίδη δινιτρική: Παρόμοια δράση• συντομότερη διάρκεια δράσης.
- Β-αναστολείς, ανταγωνιστές ασβεστίου: Εναλλακτική ή συμπληρωματική αγωγή σε ανθεκτικές περιπτώσεις.
- Ρανόλαζίνη: Νεότερο σκεύασμα, συγκεκριμένες ενδείξεις, συνδυασμός με νιτρικά.
Νομικό – Κανονιστικό & Αποζημιωτικό Καθεστώς στην Ελλάδα
- Εγκεκριμένο από τον ΕΟΦ (Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων).
- Διατίθεται αποκλειστικά με ιατρική συνταγή, αποζημιώνεται από τον ΕΟΠΥΥ με την ένδειξη χρόνιας στηθάγχης.
- Συμμετοχή ασθενή 25% στην τιμή, δυνατότητα μειωμένης συμμετοχής για χρόνιους πάσχοντες κατόπιν γνωμάτευσης.
Νεότερα Δεδομένα – Κλινικές Κατευθυντήριες Οδηγίες (2022–2025)
Οι τελευταίες Ευρωπαϊκές Οδηγίες (ESC 2023) προτείνουν την ισοσορβίδη μονονιτρική ως βασικό αγγειοδιασταλτικό στην πρόληψη στηθάγχης, ιδιαίτερα σε ασθενείς με αντένδειξη ή δυσανεξία σε β-αναστολείς ή ανταγωνιστές ασβεστίου.
Μελέτες (π.χ. ISMN in Chronic Angina, JAMA 2023, Hellenic Journal of Cardiology 2024) επιβεβαιώνουν τη διατήρηση της αποτελεσματικότητας και καλής ανεκτικότητας στη μακροχρόνια χρήση.
Επισημαίνεται η ανάγκη για σωστό πρόγραμμα “νιτρικής διακοπής” (nitrate-free interval) για πρόληψη ανθεκτικότητας.
Διαθεσιμότητα & Παράδοση
| Σύνηθεις Συσκευασίες | Ενδεικτική Τιμή (2024) | Παράδοση Αθήνα | Παράδοση Θεσσαλονίκη | Άλλες πόλεις |
|---|---|---|---|---|
| 30 δισκία x20mg | 4,90 € (με συμμετοχή) | Αυθημερόν – Διαθέσιμο | 1–2 ημέρες | 2–3 ημέρες |
| 60 δισκία x40mg παρατ. αποδ. | 7,80 € | Αυθημερόν – Διαθέσιμο | 1–2 ημέρες | 2–4 ημέρες |
Συχνές Ερωτήσεις Ασθενών (FAQ)
- Μπορώ να πάρω Monoket μαζί με φάρμακα για στυτική δυσλειτουργία;
Όχι! Ο συνδυασμός με σιλδεναφίλη (Viagra), ταδαλαφίλη (Cialis) ή βαρδεναφίλη μπορεί να προκαλέσει επικίνδυνη πτώση της αρτηριακής πίεσης – απόλυτη αντένδειξη. - Τι να κάνω αν παραλείψω μία δόση Monoket;
Λάβετε τη δόση μόλις το θυμηθείτε, εκτός αν πλησιάζει πολύ η επόμενη δόση – σε αυτή την περίπτωση αγνοήστε την παραλειφθείσα. Μην λάβετε ποτέ διπλή δόση. - Μπορώ να οδηγήσω μετά τη λήψη του φαρμάκου;
Σε ορισμένους ασθενείς προκαλεί ζάλη ή υπόταση. Αποφύγετε το τιμόνι ή τη χρήση μηχανημάτων τις πρώτες ώρες μέχρι να διαπιστώσετε πώς σας επηρεάζει το φάρμακο. - Υπάρχει κίνδυνος εξάρτησης ή “συνήθειας”;
Όχι υπό την ιατρικώς ενδεδειγμένη χρήση, αλλά η συνεχής, χωρίς διαστήματα χορήγηση μπορεί να οδηγήσει σε μειωμένη αποτελεσματικότητα (“ανθεκτικότητα”). - Επιτρέπεται μεσογειακή/ελληνική διατροφή;
Ναι, δεν υπάρχουν διατροφικοί περιορισμοί, εκτός της αποφυγής υπερκατανάλωσης αλκοόλ.
Συνοψίζοντας
Το Monoket (Ισοσορβίδη Μονονιτρική) παραμένει θεμελιώδης λύση στην πρόληψη και διαχείριση της στηθάγχης στην Ελλάδα. Η ορθή χρήση, η συνέπεια στη λήψη και η ενημέρωση σύμφωνα με ιατρική οδηγία διασφαλίζουν υψηλή αποτελεσματικότητα και ασφάλεια. Για κάθε απορία, συμβουλεύεστε τον ιατρό ή τον φαρμακοποιό σας.
